فقط دعاوی چک، سفته و رسید عادی

پرسش: در پرونده مطالبه وجه چک، صادر کننده ضمن اقرار به مدیون بودن، مدعی حق دیگری با منشا دیگر بر ذمه خواهان است و ادعای تهاتر و احتساب آن را با وجه چک می نماید. در صورتی که طرفین در مورد ادعاهای اخیر و منشا آن اختلاف داشته باشند آیا نیاز به طرح دعوای متقابل است یا صرف ادعای احتساب و تهاتر برای رسیدگی کافی است ؟

نظر: مستنبط از صراحت مواد 18 و 142 قانون آیین دادرسی مدنی ادعای احتساب و تهاتر دعوای متقابل و طاری محسوب نمی شود و دادگاه می تواند به صرف ادعای خوانده به عنوان یک دفاع وارد مقوله مورد نظر شده و اذن در شیء اذن در لوازم آن نیز می باشد. قانون اذن داده است که خوانده ادعای احتساب و تهاتر بکند بدیهی است این اذن برای دادگاه تکلیف استماع این ادعا را در پی خواهد داشت این ادعا دارای لوازمی است، دادگاه صلاحیت رسیدگی به ادعا و مبنای آن را خواهد داشت. حکم مندرج در ماده 1334 قانون مدنی نیز موید این نظر است. مضافاً یکی از انواع تهاتر، تهاتر قضایی است که در قانون آیین دارسی مدنی از آن به احتساب یاد شده است در این مورد دادگاه باید به ادعای طرفین رسیدگی نماید و پس از احراز فعالیت ادعای آنها در صورت وجود سایر شرایط قانونی حکم به تهاتر میدهد. بدیهی است در صورتی که دادگاه در امر رسیدگی به اختلاف حاصل از ادعای تهاتر از احتساب، فاقد صلاحیت باشد چون قواعد آمره هستند نمی توانند رسیدگی کند.